Bí kíp để mua tác phẩm nghệ thuật một cách khôn ngoan

Nghe tiêu đề thì oách nhỉ. Nhưng đời mà, không ai dạy ai được chuyện gì. Đó là kết luận của một người đi dạy đại học khá lâu như tôi. Tôi vẫn nói với sinh viên rằng, tôi biết các em nghe đấy, rồi tai nọ xọ tai kia, chẳng nhớ gì đâu. Cho đến một ngày, gặp chuyện, thì mới nhớ ra à hồi xưa có lần cô đã nói…

Thực ra nếu ta muốn học điều gì, luôn có con đường để học, có thầy để học, có người bạn đồng giao để học, để tiến bộ.

Loài người chúng ta tiến hóa đến nay bởi có những cá nhân luôn muốn tiến bộ.

Cuốn “Nghệ thuật mua Nghệ thuật” – Đánh giá và mua tác phẩm như nhà sưu tập chuyên nghiệp – có thể khiến bạn chùn tay và chùn túi khi muốn mua. Vì ngại rằng mình có mua cái gì đâu, mình có biết cái gì đâu.

Cuốn sách này chính là dành cho người không hay biết, hoặc biết chút chút, hoặc biết nhiều nhiều. Ai cũng có phần nào trong cuốn sách này. Ai cũng thấy mình trong đó, từ nghệ sỹ, tới gallerist, tới giám tuyển, tới nhà đấu giá, tới người mua, tới nhà sưu tập muốn xây dựng một bộ sưu tập chất lượng…

Nghệ thuật không phải là một con vật bí ẩn kỳ bí, mặc dù có nhiều khi ta thấy thế. Nghệ thuật (tranh, ảnh…bất kỳ thứ gì không phải đáp ứng nhu cầu cơ bản về thể chất của con người) hoàn toàn có thể tìm hiểu, định giá một cách hợp lý. Dĩ nhiên, đẹp hay xấu là gu mỗi người, phân định và tranh cãi rất khó, và không nên, nhưng có một bộ công cụ hữu ích và thiết yếu cho những người yêu nghệ thuật trở nên tỉnh táo hơn, tìm được tác phẩm tốt và trả giá hợp lý để sở hữu.

Cuốn sách này mang tính kinh điển “must read” với người quan tâm, yêu thích tới nghệ thuật và muốn mua tác phẩm nghệ thuật để cho nhu cầu về mỹ cảm của mình. Cuốn sách không dạy người đọc cách mua nghệ thuật để đầu tư, mà mua vì nhu cầu về tinh thần của mình.

Nguyên tác The Art of Buying Art của Alan Bamberger (bản dịch Việt ngữ: Khổng Loan, nhóm Artoholics Saigon thực hiện) hướng dẫn người mua nghệ thuật cách đánh giá và mua tác phẩm tốt với giá hợp lý.

Hiền Nguyễn, Khổng Loan và Lý Đợi, ba thành viên của nhóm Nghệ thuật Túy Lúy (Artoholics Saigon)

Cuốn sách này được in rất ít, chỉ 1.000 cuốn, không phát hành thông qua hệ thống nhà sách, chỉ phát hành trực tiếp bởi nhóm thực hiện. Lý do là cuốn sách này ai thực sự cần sẽ mua, mua rồi nhiều khả năng sẽ đọc, sẽ thích. Ai không cần, không muốn, mà tặng thì có mà ngang với tra tấn người khác.

Artoholics Saigon gồm Khổng Loan – Phó thư ký tòa soạn Forbes Việt Nam; Lý Đợi – nhà báo chuyên mảng văn hóa nghệ thuật với hơn 20 năm kinh nghiệm; và Hiền Nguyễn – sáng lập và điều hành không gian nghệ thuật Phố Bên Đồi tại Đà Lạt – cho biết:  “Đây là nỗ lực của nhóm ba người bạn chúng tôi, với mong muốn góp phần đem đến thông tin đầy đủ hơn cho thị trường nghệ thuật, đặc biệt là mang đến một công cụ thiết thực cho những ai quan tâm đến thị trường mỹ thuật hoặc muốn mua nghệ thuật để làm giàu có hơn về tâm hồn.”

Cuốn sách này hợp lý ở chỗ, nó được viết bằng lối nhìn cân bằng, và tương đối bảo thủ. Với thị trường còn non trẻ như ở Việt Nam, hãy cứ chậm mà chắc (ấy là khác ngược với thực tế hiện nay lắm).

Animals không cần nghệ thuật để sống, mà chỉ cần đáp ứng nhu cầu sinh lý cơ bản. Nhưng human beings đòi hỏi nhiều hơn nhu cầu sinh lý cơ bản. Con người có trí tuệ và trái tim, và luôn muốn tìm hiểu về thế giới xung quanh bên ngoài, và đi sâu vào tâm hồn của mình, tò mò về tâm hồn người khác.

Thế nào là một tác phẩm tốt? Làm thế nào để mua? Có nên mua tại gallery, tại studio của nghệ sỹ, nhà đấu giá trực tiếp hay trực tuyến thì tốt hơn? Làm thế nào để tìm được món hàng mình yêu thích và trả giá hợp lý để sở hữu? Rồi khi sở hữu rồi thì cần có những hoạt động tiếp theo như thế nào để đảm bảo món hàng đó được giữ gìn, được chăm nom cẩn thận, giữ được giá và giá trị và có thể sinh lời?

Tiếp cận nghệ thuật dưới góc độ hàng hóa và khẳng định là “ai cũng có thể là người mua sành sỏi”, Alan đưa người đọc đi từng bước chậm rãi nhưng nhìn từ nhiều khía cạnh, từ việc xác định sở thích, đến lựa chọn , đến nghiên cứu tác phẩm và nghệ sỹ đến mua.

Để đọc cuốn này, bạn cần kiên nhẫn, vì 400 trang và không có hình. Giá tiền 300 k là hợp lý, vì bạn sẽ tiết kiệm được ít nhất 300 triệu mua tùm lum tà la vớ vỉn. Lưu ý, không có cái gì ngon mà rẻ hết, tốt mà dễ hết, tử tế mà đầy ngoài đường hết. Nói như một blogger nổi tiếng thì những ai muốn tìm công thức nấu ăn nhanh trên Tiktok thì chỉ có thể nấu được món cá viên chiên. Uầy, ý không phải chê món này, vì mình biết nhiều bạn mình thích. Nhưng cá viên chiên fine dining thì không thể xem TikTok được.

Chương trình quảng cáo đến đây là kết thúc. Lưu ý: Sách sắp bán hết, 100 cuốn cuối cùng sẽ tăng giá. ^^

Xin cảm ơn những người bạn đáng quý đã đến dự hai buổi ra mắt sách ở Phố Bên Đồi (Đà Lạt) và ASA Lighting Design Studios (TP.HCM). Chúng tôi sẽ làm tiếp tại Không gian Lê Bá Đảng (Huế) và The Outpost (Hà Nội).

Xin cảm ơn các cơ quan báo chí và truyền thông đã đưa tin:

Tuổi Trẻ: Link

Thanh Niên: Link

VietNamNet: Link

Người Đô Thị: Link

Tổ Quốc: Link

The Navigator: Link